www.zbu.edu.mn

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

СУДАЛГАА

И-мэйл Хэвлэх PDF

Нийгмийн сэтгэл зүйн байдал, сэтгэлийн хямралыг даван туулах арга зүйд асуудал дэвшүүлэх нь:

 

Амьдралд тохиолдох янз бүрийн нөхцөл байдлаас сэтгэлийн тайван тогтвортой байдал алдагдаж сэтгэл хямрал буюу \сөрөг урвал\стресс,түүнээс үүсэх бусад өвчин нь өнөөдрийн нийгэмд зонхилж байна. Үүнд:

1.Сэтгэлийн хөдөлгөөн талаас: Сэтгэлийн тайван амгалан байдал алдагдах, хүлээц, тэвчээргүй, уур бухимдалтай болох, түгшүүрлэлд автах, цочимтгой, аймхай болох, сэтгэл тогтворгүй болох, харамсах сэтгэлд автах, гутарч гуниглах, сэтгэлээр унах, уй гашууд автах, ирээдүйд итгэх итгэл алдрах, арчаагүй үхээнц дорой байдалд орсон мэдрэмж төрөх.

2. Танин мэдэхүйн талаас: Анхаарал сарних, бодол санаа орон гаран болох, шийдвэр гаргах чадвараа
алдах, орчны баримжаа хурц үедээ алдрах.

3. Төрх үйлийн талаас: Төрх үйл өөрчлөгдөх \унаган болон нийгмийн\, нийгмээс өөрийгөө тусгаарлагдах, хооллох г.м биологийн хэрэглээний хэв загвар өөрчлөгдөх.

4. Бие махбодийн талаас: Ядрах, нойр хямрах, хар дарах, толгой өвдөх, толгой эргэх, булчин
чичирхийлэх, хөлс гарах, амьсгал түргэсэх, зүрхний цохилт олшрох, цусны даралт ихсэх, огиулах,
гүйлгэх, шээс ойр ойр хүрэх, биеэр тууралт гарах, ходоод гэдэсний шархлаа гэх мэт илэрлүүд илэрдэг.

Сэтгэл хямрал бол туйлын их зовлонтой бөгөөд амьдралаа хянаж чадахгүй болох өөдрөг сэтгэлээ алдах, жаргалыг мэдэрч чадахаа болих шинжийг агуулдаг. Ойр дотныхноосоо үхлээр хагацах, өвчлөх, ажилгүй болох, заримдаа сэтгэцийн хэвийн бус хямралд орох зэрэг нь сэтгэлийн хямралын урьдчилсан байдал болох талтай. Тэгвэл: Эрүүл хүн гэж ямар хүнийг хэлэх бэ? гэдэг асуулт эндээс гарч ирж байна. Дэлхийн эрүүл мэндийн байгуулгаас тодорхойлсоноор эрүүл хүн гэдэг нь бие физиологи, сэтгэл зүй, нийгмийн байдал тэгш төвшин байхыг хэлнэ гэсэн бол Дорно дахины уламжлалт анагаах ухааны " Анагаах ухааны эмийн 4-н үндэс" \Жүд-ши\ зохиолд: Холын уг шалтгаан болох мунхаг\мариг\-аас ойрын уг шалтгаан болох хүсэл тачаал\шунал\,уур хилэн, мунхагт сэтгэл төрж хямралдаагүйгээр хий, шар, бадган, 7 тамир, 3 хир нь илүүдэх, дутуудах, буруудахын нөхцөлөөр болоогүй тэнцвэртэй оршихыг эрүүл хэмээн тодорхойлсон байдаг. Тэгэхлээр УАУ-нд аливаа өвчин эмгэг нь муу сэтгэлээс үүсдэг гэж үздэг байна. Үүнтэй нэгэн адил орчин үед Психосоматик анагаах ухаан нь өвчтөнийг эмээр "бөмбөгдөж" эмчлэх бус, гагц сэтгэл зүй нь биеийн өвчин үүсэх, өвчнийг эмчлэхэд ямар их ач холбогдолтой болохыг ойлгуулж өөрийнх нь сэтгэл зүйгээр эмчлэхийг гол болгож байна. Энэ нь сэтгэл зүйгээ зөв удирдаж сурснаар өөрийгөө зөвхөн эрүүлжүүлээд зогсохгүй аж амьдрал, ирээдүйгээ ч өөрчлөх чадвартай юм. Өнөө үед улс төр, нийгмийн байдал, аж амьдрал , янз бүрийн шинэ өвчин тахал г.м олон хүчин зүйл хүмүүсийн сэтгэлийг зовоосоор байгаа нь нийт өвчний 70-80 хувь нь сэтгэл зүйн шалтгаантай гэгдэхэд илэрхий харагдаж байна. Иймээс эдгээр өвчнөөс сэргийлэх, эмчлэх, эмчилгээний үр дүнг сайжруулахад чухал ач холбогдолтой гэж орчин үеийн шинжлэх ухаанд үзэж байна. Харин бурхны ном сургаальд сэтгэлийн хямралд орох гол шалтгаан бол "би" -г эрхэмлэх буюу өөрийн бие сэтгэлийн жаргалыг өөрөөс бус өөр гаднаас хайдаг. Би -г эрхэмлэх гэдэг нь таныг телевиз үзэх, спортоор хичээллэх, найзтайгаа яриж байх үед эхнэр юмуу нөхөр,өөр нэгэн хүн ямар нэг зүйл гуйхад ундууцахыг хэлнэ. Мөн амттай сайхан хоол идэх, үзвэрийн газар хамгийн тухтай суудал авах, хамгийн сайн дүн авах, нөлөөтэй хэн нэгнээр магтуулахыг хичээх зэрэг хүслийг хэлнэ. Бид бүхэнд байдаг өөрийн амиа бодох энэ өчүүхэн зүйлээс яагаад том айхтар өвчин болох сэтгэлийн хямрал үүсдэг вэ? Үндсэн 2 шалтгаантай. 1-рт амиа бодох үзлээс үүсэх зовлон нь улам арвижих шинжтэй. хүссэнээ авч чадахгүй болох юмуу хүссэнийг нь болиулбал ихэнхдээ тэр байдалд инээд хүрмээр хэтрүүлэн ханддаг. Өөрийгөө тэнэг зан гаргасандаа олонтоо зэмлэж муушаасан ч дараа нь олонтаа давтсаар байдаг. Гэр орон, ажил, клуб, хаа ч амрахаар очсон, ямар ч газар байлаа гэсэн амиа бодох нь таныг бусдаас үргэлж хөндийрүүлдэг. Амьдралд тохиолдсон өчүүхэн бүтэлгүй зүйлүүд хуримтлагдсаар өөртөө итгэх итгэлийг доройтуулан, аз жаргалтай байх бололцоогүй болгож , өөртөө харуусах сэтгэлийн хямралын эргүүлгэнд автдаг.Өөрийн амийг бодсоноос сэтгэлийн хямралтай болох 2-р шалтгаан нь амиа бодсоноор аз жаргал гэгчийг төрүүлдэг өрөөл бусдыг бодох үйлээс хөндийрүүлдэг. өөртөө хэт төвлөрөх нь бусдын тусыг бодох санааг бүрэн хааж, бусдад тустай үйл хийхээ больдог. "би гунигтай байна" "би жаргамаар байна" гэсэн өөртөө төвлөрсөн бодол эргэлдсэнээр гэр бүлийн хүмүүс, найз нөхдийнхөө төлөө санаа тавих нүд харалган болж, тэдэнд тус хүргэхээ больдог бусдаас хариу асрал хайрыг мэдрэх юмуу бусдыг жаргалтай болгосон сэтгэлийн хав баясал үүсэхгүй байснаар өөртөө итгэх итгэл улам доройтсоор байдаг. бусдыг жаргалтай болгосноос үүсэх баясал нь ариун байхын учир нь өөрийн зугаа цэнгэл шиг олон дахин хүсэх, хэзээ ч сэтгэл ханадаггүй ариун бус жаргалаас өөр юм. Бурхан багш сэтгэлийн хямралыг явцуу хүрээнд ялгаварлах байдлаар оношлоогүй. Бид бүхэн бүгдээрээ амиа бодох үзэлтэй бөгөөд түүнд амьдралаа атгуулан бусдыг хайрлах энэрэх сэтгэлээ гээвэл сэтгэлийн хямралын аймшигт замаар орох аюултай сэтгэлийн хямрал нь зовлон, хамгийн хэцүү зовлон юм. сэтгэлийн хямрал бий болоход бидний оролцох тал нь хуруугаараа бурууг зааж зэмлэх явдал бус, хэрвээ шалтгаан нь ө°рийн сэтгэлд байгааг ойлгож чадвал, ерөндөг нь бас сэтгэлд байдгийг Бурхан багш "чи өөрөө өөрийгөө хорлогч дайсан нь мөн аврагч аврал нь юм" хэмээн номлосон адил, сэтгэлийн хямралд өртсөн хүмүүсийн өөртөө итгэх итгэл нь сөнөж үгүй болсныг шинэ үеийн гүн ухааны онолууд "өөрийгөө эхлээд хайрла" үзлээр эдгээхийг эрмэлздэг. Гэхдээ энэ бол шалтгаан болохоос ерөндөг бус. Энэтхэгийн их бандида Шантидэва "та жаргалтай болохыг хүсвэл өөрийн жаргалыг хэзээ ч бүү бод" хэмээн айлдсан. Оронд нь бусдын жаргалыг бодоорой. Хэрвээ тэгвэл би өөрийгөө зовлонгоос хамгаалах хэрэггүй гэж үү? хэмээн асуувал Шантидэва: "өөрийгөө хамгаалахыг хүсвэл бусдыг байнга хамгаалах хэрэгтэй" гэж айлджээ. Бурхан багшийн гаргасан жаргалтай болох эмийн жор нь: өөрийгөө мартан бусдыг хайрлах явдал юм. Хэдийгээр бусдын хайрыг хүсээгүй байсан ч гэсэн гэр орны хүмүүс, найз нөхдөө хичнээн их анхааран халамжлах тусам төдий хирээр биднийг хайрладаг.Хамаг амьтадыг халамжлах энэхүү сэтгэлийн хандлага билэг ухаантай хосолбол бид хэзээ ч зовлонг мэдэхгүй. Бид бага багаар бусдад тусладаг болох хэрэгтэй. Хэлүүлэлгүйгээр хогоо асга, гал зууханд тарьсан хогоо өөрөө цэвэрлэ, бусдын гуталыг цэвэрлэ . Хааяа инээмсэглэж бай. Өөрийн амин жаргалын эсрэг сөрөн зогсох хийгээд хамаг төрлөхтний боол , найз хэмээн өөрийгөө зарлах зориг, шийдвэрийг аажмаар үүсгэ . Үүний дараа , Телевизээр хөл бөмбөг үзсэнээс илүү гал тогоонд бусдын тарьсан хогыг цэвэрлэх нь таныг аз жаргалтай болгоно. Энэ нь сэтгэлийн хямарлыг арилгаад зогсохгүй, амар амгалангийн зам мөрт оруулна. Бас нэгэн томоохон жишээ дурдахад саяхан манай улс төдийгүй дэлхий дахиныг хамарсан томуугийн А хүрээний НШ1 цар тахал тархах үед хүн болгон энэхүү амь насанд хүрдэг өвчин тусах вий... хэмээн айн эмээж, сэрэмжилж зарим нэг нь ч тоомжиргүй хандах хандлага байсан нэг талаас айн эмээж сэрэмжилснээрээ өвчин тусах нөхцөлийг багасгаж өвчин тусахгүй байх боломжтой, нөгөө талаас "Сэжигээр өвдөж, сүжигээр эдгэнэ" гэдэг шиг хэтэрхий айж эмээсэнээр бусад амьдрал ахуйн нөхцөл байдлуудтай хавсран сэтгэлийн сөрөг урвал\стресс\ үүсэн биеийн дархлаа суларч тухайн өвчин тусах магадлалтай байж болох юм. Зарим тоомжир хэнэггүй хүмүүс энэ зангаасаа өвчин тусаж болох ч бас нөгөөтэйгүүр стресст автахгүй байж ч болох талтай тэгэхлээр бид бодол санаандаа юу бодож энэхүү 2 туйлшралаас ангидаар өвчин тусахгүй байж болох вэ? гэвэл мөнөөх "би"-г эрхэмлэх бодол, өрөөл бусдыг бодох бодол 2 юм. Бид цар тахалын үед ахуйн ариун цэвэрийг сахиж, биеийн дархлаа сайжруулах аарц, чацаргана г.м зүйлийг хэрэглэж, амны маск тэргүүтнийг зүүхдээ юу гэж бодож байсан бэ? ... "би өвчин тусах вий, халдвар авах вий..." гэж бодож сэрэмжилж байсан. Харин үүний оронд бид дан ганц би халдвар авах бус бусад хүмүүст тараахаас сэрэмжлэхийн үүднээс бодол санаагаа чиглүүлбэл хавьгүй илүү дээр байх болно.Дан ганц өөрийгөө бодох бодлыг орхиж өрөөл бусдыг бодох бодлоор хандах нь дээрх 2 туйлшралаас хагацсан зөв бодолыг төлөвшүүлэх юм. Аливаа хорлол хөнөөл, дайсан, нян вирус бидний энэ биений гадна бус дотор байгаа юм гаднаас ирж хорлож байгаа биш юм. Мөн ерөндөг эм, аврал маань ч бидний дотор байгаа... бурхан багш: чи өөрөө өөрийнхөө аврал нь бас дайсан нь хэмээн айлдсаныг дахин дурьдан санах нь зүйтэй болов уу...

 

И-мэйл Хэвлэх PDF

1911 оны үндэсний хувьсгалд идэвхтэй оролцсон лам нар


1910 онд VIII Богд Жэвзүндамбын буулгасан лүндэнд Манжаас тусгаарлах цаг болсон тухай айлдсан юм. 1911 оны зун Богд уулын “Нүхтийн аманд” Халхын 4 хаад, ноёд уулзаж ярилцсаны дараахан мөн оны 7-р сард Эрдэнэшанзодвын яамны хашаанд олон ноёд, ихэс дээдэс лам нар цугларч VIII Богдод даншиг мандал өргөсөн байна. Энэ үеэр ихэс ноёд лам нар Манжаас салж тусгаар улс байгуулахаар зөвлөлдөж байсан юм. Билгийн тоололын цагаагчин гахай жилийн өвлийн дунд сарын шинийн есны өдрийн морин цагт VIII Богд Жэвзүндамба хутагтыг эрдэнийн сууринаа залж шашин төрийг хослон баригч хаанд өргөмжлөв. Энэ нь нийтийн тоололын 1911 оны 12-р сарын 29-ний өдөр тохиосон юм.

Сүүлд шинэчлэгдсэн: 2011 оны 9-р сарын 14, Лхагва гариг, 05:06 Дэлгэрэнгүй...
И-мэйл Хэвлэх PDF

Төсөл № 2

Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2Төсөл № 2

И-мэйл Хэвлэх PDF

Төсөл № 1

Төсөл № 1

И-мэйл Хэвлэх PDF

Эрдэм шинжилгээний хурал

 

МБШТөв Гандантэгчэнлин хийдийн дэргэдэх Өндөр Гэгээн Занабазарын нэрэмжит Шашны Их Сургуулийн хурлын танхимд МБШТөв Гандантэгчэнлин хийдийн Эрдэм Соёлын Хүрээлэн, МБШТөв Гандантэгчэнлин хийдийн дэргэдэх Өндөр Гэгээн Занабазарын нэрэмжит Шашны Их Сургууль, МУИС-ийн Шашин Судлалын тэнхим, Дундговь аймгийн Сайхан-Овоо сумын ИТХ, ЗДТГ, Улаанбаатар хот дахь нутгийн зөвлөлтэй хамтран Монголын их соён гэгээрүүлэгч Брагри ёнзин Дамцигдоржийн түмэн өлзий гийсний 230 жилийн ойд зориулсан эрдэм шинжилгээний бага хурал зохиогдлоо.

Сүүлд шинэчлэгдсэн: 2011 оны 7-р сарын 07, Пүрэв гариг, 06:32 Дэлгэрэнгүй...

Хуудас 5-с 5

Зочин

Манайд 2 зочид онлайн

Feed Display

Сувгийн хаяг тодорхойгүй байна.
  • Гишүүд : 65
  • Мэдээлэл : 130
  • Мэдээллийг Үзсэн Тоо : 147730